Kaliska Szkoła Podstawowa Specjalna Nr 19. Jakość. Kreatywność. Profesjonalizm

Niepełnosprawność intelektualna to stan obniżenia poziomu intelektualnego, a co za tym idzie problemy w zachowaniach adaptacyjnych. Przyczyn jest wiele. Zdiagnozowanie u dziecka niepełnosprawności intelektualnej nie jest najbardziej istotne, najważniejsze jest Jak Takiemu Dziecku Pomóc. Dzieci z intelektualną niesprawnością są wśród nas. Tak jak i wszystkie dzieci chcą być kochane, bawić się, mieć przyjaciół. Chcą być akceptowane przez środowisko i społeczeństwo. Z tym akceptowaniem to różnie bywa, ale o tym potem. Szkoła Podstawowa Specjalna Nr 19 w Kaliszu jest jedną z trzech publicznych placówek specjalnych w naszym mieście, które uczą nie tylko polskiego i matematyki, ale również życia i zawodu.

   Rozmawiam z p. Dyrektor, Sylwią Baranowską, której profesjonalne zaangażowanie i energia porywają już w pierwszych słowach.  Szkoła Podstawowa Specjalna nr 19 w Kaliszu jest miejscem, w którym się spełniam przede wszystkim jako człowiek. Zaczęłam w niej pracować jako nauczycielka 18 lat temu, a od dwóch lat pełnię funkcję dyrektora. Mój kontakt z dziećmi niepełnosprawnymi zaczął się już w czasie studiów. Wtedy właśnie pracując z takimi dziećmi, obserwując ich radość z każdego malutkiego sukcesu upewniłam się, że to jest to czemu chcę się w życiu poświęcić. Nie ukrywam, że praca z niepełnosprawnym intelektualnie dzieckiem jest trudna – nauczyciele i rodzice najlepiej o tym wiedzą – ale jednocześnie satysfakcja i przyjemność jest bezcenna. Moim – a także moich wspaniałych nauczycieli i specjalistów pragnieniem jest aby nasza wiedza, zapał i zaangażowanie utorowały drogę „naszym” dzieciom do najbardziej optymalnego funkcjonowania w społeczeństwie, do poznania własnych możliwości, do poczucia dumy ze swoich osiągnięć. Oczywiście wszystko to zależy od stopnia niepełnosprawności. Najważniejszy jest dla nas Uczeń, jego potrzeby i możliwości.

– Jakie są stopnie niepełnosprawności intelektualnej?. 
– Rozróżnia się cztery stopnie: lekki, umiarkowany, znaczny i głęboki stopień niepełnosprawności. Nasza szkoła obejmuje edukacją i wsparciem dzieci i młodzież z wszystkimi wcześniej wymienionymi niepełnosprawnościami, w tym także ze sprzężeniami. 

– Ile uczniów uczęszcza w tej chwili do szkoły? 
– Przypuszczam, że aby trafić do dziecka ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi rozwijać jego/jej potencjał konieczne są specjalistyczne metody i formy pedagogiczno – psychologiczne. Na chwilę obecną mamy 120 uczniów – choć ta liczba dość dynamicznie się zmienia ze względu na całoroczną rekrutację. Nasza kadra to 58 specjalistów, którzy wiedzą jak pracować z bardziej wymagającym dzieckiem. Mimo pandemicznej sytuacji zachowując obostrzenia nadal możemy pracować wg. planu w szkole. Poza edukacją naszych uczniów, której organizacja jest zróżnicowana bowiem zależna od niepełnosprawności dziecka mamy szeroką ofertę wspierającą: np. hortiterapię, alpakoterapię, rodoterapię, dogoterapię, integrację sensoryczną, logopedię oraz wiele innych specjalistycznych zajęć. Każdy uczeń otrzymuje wsparcie adekwatne do jego indywidualnych potrzeb. Oferujemy także szeroko rozbudowany system wsparcia psychologiczno-pedagogicznego, którym objęty jest uczeń, ale także Jego rodzic.  

– Wspomniała Pani, że praca z dzieckiem niepełnosprawnym umysłowo jest specyficzna, trudna. Jakże ogromny nakład pracy spada też na rodziców. Ponadto w naszym społeczeństwie wciąż pokutują tendencje do segregowania opinii na temat co jest normalne a co nienormalne. Dalej występuje zamaskowana dezaprobata anormalności rodziny z niepełnosprawnym dzieckiem. Obciążenie psychiczne rodziców może być przyczyną nawet poważnego konfliktu rodzinnego. Jak rodzice radzą sobie z taką rzeczywistością? 
– To prawda, ponieważ całe życie zawodowe jestem również ściśle związana z rodzicami moich niepełnosprawnych dzieci wiem jak to wygląda z ich właśnie strony. Sytuacji trudnych było wiele, wymienię dwie. Jedna z mam wstąpiła do sklepu chcąc kupić sobie bluzkę. Weszła tam z niepełnosprawną córką, która nie może sama zostać w domu. Sprzedawczyni widząc dziecko oświadczyła jej, że właśnie zamyka sklep po czym obie zostały wyproszone. Okazało się jednak , że sklep pozostał otwarty dla innych klientek. Przykład następny: Do bloku mieszkalnego wprowadziła się rodzina z autystycznym dzieckiem. Jedna z sąsiadek przywiesiła kartkę na ich skrzynce do listów wyrażając tym samym niechęć do bytu tej rodziny w lokatorskiej społeczności. Tego typu przeżycia rodziców stały się dla mnie inspiracją do napisania książki pod roboczym tytułem „Trudne Historie”. Będzie to zbiór wywiadów, relacji osadzonych w trudnym kontekście związanym z brakiem społecznej akceptacji funkcjonowania osób z niepełnosprawnościami. Potrzeba wparcia tych rodzin spowodowała, że pięć lat temu założyłam Grupę Wsparcia „Przystań”. Funkcjonuje w niej ponad 400 rodziców, których połączył jeden temat – bardziej wymagające dziecko. Każdy znajdzie tu dobre słowo, zrozumienie, nowe znajomości. Przystań jest czynna społecznie, mamy brały udział w Familiadzie, miały okazję spotkać się z Tadeuszem Woźniakiem, Jurkiem Owsiakiem czy też DJ Wiką. Ze względu na wielorakość oraz zasięg działań grupy wsparcia myślę, że to temat na kolejne spotkanie…
– Jest takie mądre powiedzenie, że radość jest powielana, gdy dzielona z innymi, a smutek rozkłada się na cząstki. Rozumiem, że grupa Przystań dotyczy rodziców dzieci w wieku szkolnym. A co z rodzicami niemowląt i maluszków? 
– Przystań jest miejscem dla wszystkich rodziców bardziej wymagających dzieci, bez względu na wiek, niepełnosprawność czy placówkę do której dziecko uczęszcza. A jeśli chodzi o najmłodszych to we wrześniu tego roku poszerzamy działalność Naszej Szkoły realizując program Wczesnego Wspomagania Rozwoju Dziecka, który obejmie dzieci od momentu wykrycia niesprawności do rozpoczęcia przez nich nauki w szkole. WWRD ma za zadanie pobudzać rozwój tych sfer, które nie zostały uszkodzone i usprawnianie tych, które są zaburzone.    

Długo można pisać o osiągnięciach Szkoły Podstawowej Specjalnej nr 19 w Kaliszu, innowacyjne programy dydaktyczne o charakterze zabawowym pozwalają na lepsze poznawanie rzeczywistości, kształtowanie umysłu, uczą aktywnego rozwoju. A jak to wygląda „od podszewki” miałam okazję się przekonać słuchając jedynej w swoim rodzaju aranżacji ścieżki muzycznej do filmu Piraci z Karaibów w wykonaniu uczniów Szkoły.
Eleonora Nowak-Serwanski